Hoofsheid
1 - Welke invloed hadden de kruistochten op de hoofse cultuur?
De kruistochten brachten de mensen naar de Arabische gebieden, waardoor zij in contact kwamen met de Arabische cultuur. Deze cultuur, was veel verder in ‘ de kunst van het levensgenieten’ dan in Europa. De mensen die de kruistochten liepen, waren hiervan zeer onder de indruk en namen de ideeën over levensgenieten als het ware mee naar huis. Vanaf die tijd begint het de Hoofse periode zich te ontwikkelen.
- Wat was het belangrijkste principe van de hoofse omgangsvormen?
Je hoort je medemens met respectvolle gemanierdheid tegemoet te treden, je laat de ander in zijn waarde en plaatst deze niet voor onaangename verrassingen. Je bent wellevend, galant en je beheerst je driften en impulsen, kortom: je bent hoofs.
2 Lees de tekstpagina over Floris ende Blancefloer. Leg uit in hoeverre de kruistochten van belang zijn geweest voor het schrijven van deze roman.
In het verhaal wordt gesproken over de moslim, Karel, die verliefd wordt op Blancefloer die christen is. De mensen van de kruistochten werden geïnspireerd door de Arabische cultuur waarbij ook de islamitische religie hoort.
Boekdrukkunst
1 - Waarin verschilt een blokboek van de boekdrukkunst?
Bij een blokboek kan je maar een pagina afdrukken, het duurt lang en je moet het na de eerste druk al weggooien. Met de boekdrukkunst werd er met lossen letters gewerkt, het was ook veel sneller.
- Wat was het eerste gedrukte Nederlandstalige boek?
De Delftste Bijbel
2 Gedrukte boeken hebben vaak een titelpagina die er mooi uitziet (zie bijvoorbeeld de voorpagina van het Antwerps Liedboek op de literatuurgeschiedenispagina ‘Zingen in de Middeleeuwen’) terwijl bij handschriften de tekst meestal plompverloren begint. Wat is de functie van zo’n titelpagina en waarom hebben drukkers deze ‘uitgevonden’?
De functie is de titel noemen en de namen van de auteurs en de uitgave, op de achterkant staat informatie over de auteursrechten
Karelromans
1 - Wat zijn de voornaamste verschillen tussen Karel- en Arturromans?
Veel Karelromans zijn hoofdzakelijk gewijd aan oorlog en massa-gevechten, vaak tussen christenen en moslims, terwijl in de Arturromans de nadruk ligt op individuele avonturen, toernooien en tweegevechten, en de hoofse liefde.
- Welke voorbeeldfunctie hadden ridderromans voor het oorspronkelijke publiek?
De lotgevallen van de romanfiguren dienden tot voorbeeld van de edelen die naar zulke verhalen luisterden. Als Elegast in het beroemde verhaal Karel ende Elegast zijn onbeschofte tegenstander uit het zadel heeft gestoten, laat hij hem - zoals een hoofs ridder betaamt - eerst weer in het zadel klimmen alvorens op leven en dood verder te vechten.
2 Leg op grond van de tekstpagina Karel ende Elegast uit welke typische eigenschappen van ridderschap daarin naar voren komen
Wanneer Eggeric en Elegast in een tweestrijd komen en god laten beslissen wie de waarheid spreekt, kun je zien dat een typische eigenschap van ridders vechten is.
Ook in het verhaal gaat het over de koning en wordt er beschreven dat de ridder trouw is aan de koning en ook dat is een typische eigenschap van een ridder..
Pennenproef
Wat is een pennenproef?
Een pennenproef is het door monniken uit proberen van een nieuw geslepen veer, op meestal de laatste pagina van het laatst geschreven boek.
Leg op grond van de tekstpagina Lied van Heer Halewijn uit welke eigenschappen van mondeling overgeleverde literatuur daarin naar voren komen.
Eigenschappen van met de mond overgedragen teksten zijn bijvoorbeeld de tekst laten rijmen of er een lied van maken zodat het makkelijker word onthouden en dus makkelijker kan worden doorverteld. Voorbeelden in de tekst over het lied van Heer Halewijn zijn bijvoorbeeld gedichten in AA/BB/CC vorm. Ook de regelmatige herhaling was daarbij een hulpmiddel.
Toneel in de middeleeuwen.
Wat is geestelijk toneel?
Geestelijk toneel is het eerste soort toneel wat in de kerken werd uitgevoerd. Hierbij werden bijbelse verhalen uitgebeeld.
